دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، روز دوشنبه اعلام کرد محاصره ایران از سر گرفته میشود و آمریکا مسئولیت تنگه هرمز را بر عهده خواهد گرفت. والاستریت ژورنال در سرمقالهای مینویسد آیا ممکن است لیندزی گراهام، که بار دیگر ارزیابیاش در مورد حکومت ایران درست از آب درآمد، در ذهن رئیسجمهوری باشد؟ امیدواریم چنین باشد. پرسش این است که آیا ترامپ به این راهبرد قدیمیـجدید فشار بر حکومت پایبند خواهد ماند یا پس از مدتی کوتاه، بار دیگر به دنبال راه خروجی در قالب مذاکرات بیحاصل خواهد رفت.
ترامپ در رسانه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «تنگه هرمز باز است و باز خواهد ماند، چه ایران همکاری کند چه نکند. ما محاصره ایران را دوباره برقرار میکنیم؛ نامش را گذاشتهایم محاصره ایران چون فقط مانع ورود یا خروج کشتیهای ایران یا مشتریانش میشود.» فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) اعلام کرد محاصرهای که پیش از تفاهمنامه ماه ژوئن با ایران برقرار بود، از بعدازظهر سهشنبه از سر گرفته خواهد شد.
ترامپ در ادامه افزود: «از این پس، آمریکا بهعنوان نگهبان تنگه هرمز شناخته خواهد شد، اما در مقابل برای رعایت انصاف، ۲۰ درصد از ارزش تمام محمولههای عبوری را بهعنوان هزینه دریافت خواهد کرد.»
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
والاستریت ژورنال در ادامه مینویسد فعلا باید بخش آخر را کنار گذاشت، زیرا هیچکس نمیداند ترامپ تا چه اندازه درباره دریافت عوارضی معادل ۱۵ دلار برای هر بشکه نفت خروجی از تنگه جدی است. ایده بدی است، اما جبران مالی کاری که فقط آمریکا برای دفاع از هرمز و اقتصاد جهانی قادر به انجام آن است، کاملا بیمنطق نیست. میتوان راههای بهتری پیدا کرد تا کشورهای ثروتمند حاشیه خلیج فارس و خریداران آسیایی نفت و گاز منطقه نیز سهم خود را بپردازند.
مهمتر از همه، تعهد ترامپ به تنگه هرمز است. پس از خودداری از پرداختن جدی به این مسئله در دوران جنگ و سپس تلاش برای حل مسئله از طریق دیپلماسی که ایران در نهایت از تعهداتش عقب نشست، اکنون ترامپ سرپرستی آمریکا بر تنگه هرمز را اعلام کرده است. این همان اقدامی بود که همواره برای «تمام کردن کار» لازم بود، عبارتی که ترامپ اخیرا برای توصیف هدف خود به کار میبرد.
حتی در حالی که ایران اوایل هفته یک کشتی تجاری را هدف قرار داد، به نیروهای آمریکا و متحدانش شلیک کرد و بسته شدن تنگه را اعلام کرد، آمریکا به عبور موفق شمار بیشتری از کشتیها از تنگه هرمز کمک کرد. حملات تلافیجویانه آمریکا بر کاهش توانایی ایران برای مسدودسازی تردد دریایی متمرکز بوده است و دریادار برد کوپر، فرمانده سنتکام، برنامهای برای اقدامهای بسیار گستردهتر دارد.
ژنرال بازنشسته فرانک مکنزی، فرمانده سابق سنتکام، روز یکشنبه در برنامه «رودرروی ملت» شبکه سیبیاس گفت: «ما هنوز همه توانمندیهایی را که برای باز کردن تنگه در اختیار داریم، به کار نگرفتهایم. این کار مستلزم اعزام ناوهای جنگی به آبراههای باریک است. نیروی دریایی آمریکا علاقهای به این کار ندارد، اما در انجام آن بسیار ماهر است. اگر رئیسجمهوری تصمیم بگیرد این مسیر را دنبال کند، ما قطعا توانایی کنترل تنگه هرمز را داریم.»
این اقدام، در کنار محاصرهای که برآورد میشود روزانه ۴۳۵ میلیون دلار از فعالیت اقتصادی ایران بکاهد، حکومت را تحت فشار قرار خواهد داد. آتشبسی که به ایران اجازه میداد مسیر صادرات نفت جهان را مسدود کند، در حالی که نفت خودش همچنان صادر میشد، میتواند با پایداری و مهارت کاملا برعکس شود. آمریکا میتواند صادرات نفت ایران را متوقف کند، در حالی که حکومت ایران شاید نتواند مانع عبور نفت دیگر کشورها شود.
والاستریت ژورنال مینویسد با افزایش فشار، حکومت ایران ممکن است دوباره خواستار مذاکره شود، اما بار دیگر نشان داده است که نمیتوان به آن اعتماد کرد. مقامهای ارشد آمریکایی روز جمعه در نشستی با خبرنگاران گفتند چند روز آینده «آزمون» خواهد بود: آیا حکومت ایران مطابق الزامهای تفاهمنامه، پایان همه حملات در تنگه را اعلام خواهد کرد؟ پاسخ شلیک موشکها و پهپادهای بیشتر بود. جمهوری اسلامی در این آزمون شکست خورد.
ترامپ با امضای تفاهمنامه به حکومت ایران مهلت داد و حکومت نیز طبق معمول، این اقدام را نشانه ضعف آمریکا تلقی کرد و کوشید از آن بهرهبرداری کند. تهران آتشبس را زیر پا گذاشت و با وجود تلاشهای آمریکا، اکنون توافق از هم پاشیده است. والاستریت ژورنال مینویسد کنار گذاشتن اهرمهای فشار در قالب تفاهمنامه نتیجه نداد و امیدواریم ترامپ این تجربه را نیز به سطل عهدشکنیهای حکومت ایران انداخته باشد. اگر ایرانیها میخواهند درباره برنامه تسلیحات هستهایشان مذاکره کنند، بگذارید در شرایطی مذاکره کنند که تحت محاصره آمریکا قرار دارند و منبع اصلی درآمدشان رو به اتمام است.
والاستریت ژورنال در پایان مینویسد همانطور که برنامه هستهای پیش از این قرار بود به محور اصلی اهرم فشار ایران برای تهدید جهان و ستون بازدارندگی پس از جنگ تبدیل شود، تنگه هرمز نیز قرار بود چنین نقشی داشته باشد. اما اکنون حکومت فقط برای حفظ «حق» خیالی شلیک به کشتیهای تجاری، مجازاتهای اقتصادی بیشتر و حملات هوایی آمریکا را به جان میخرد. پاسخ آمریکا باید تنگه هرمز را به باری سنگین و دائمی بر دوش حکومت و سپاه پاسداران تبدیل کند.
ترامپ هفته گذشته حقیقت را درباره حکومت دروغگوی ایران بیان کرد. اکنون باید بر اساس آن عمل کند و به این راهبرد پایبند بماند.
